18.08.2026

ДИННИ ҚАЙТА ЮКЛАШ

ДИННИ ҚАЙТА ЮКЛАШ: ИЛОҲИЙ ЛОЙИҲА ВА ИНСОНИЙ ҚУРМАЛАР

Тасаввур қилинг, Коинотнинг Буюк Меъмори сизга мукаммал бир Лойиҳа тақдим этди. Бу шундай лойиҳаки, унда инсоннинг бахт-саодати учун зарур бўлган ҳар бир тамойил, ҳар бир маънавий пойдевор аниқ-тиниқ чизилган. Унинг ҳар бир банди мантиққа, инсоний фитратга ва адолатга асосланган. Бу Лойиҳанинг номи — Қуръон. Унинг мақсади — зулматни эмас, нурни; занжирни эмас, озодликни; машаққатни эмас, енгилликни қуриш эди.

Аммо асрлар ўтди. Меъморнинг Лойиҳаси четга сурилиб, унинг атрофида сон-саноқсиз вақтинчалик қурилмалар, бир-бирига зид "қўшимча чизмалар" ва мураккаб "изоҳлар"дан иборат улкан ва чалкаш иншоот қад ростлади. Энг ачинарлиси, одамлар асл Лойиҳани унутиб, вақтинчалик қурилмаларни муқаддас деб билишни, унинг пойдевори эмас, балки атрофидаги чанг-тўзонларини дин деб ўйлашни бошладилар.

Бугунги Ислом оламидаги энг катта кураш — Ғарб ва Шарқ, эски ва янги ўртасида эмас. Энг катта зиддият — Аллоҳнинг соф дини ва инсонлар томонидан ихтиро қилинган диндорлик ўртасидадир.

I. Илоҳий Меъморнинг Мукаммал Лойиҳаси: ҚУРЪОН

Худо Концепцияси: У — арзимаган хато учун бандасини абадий дўзах билан қўрқитадиган, соч толаси ёки кийим узунлигига қараб ғазабланадиган "дарғазаб" эмас. У — тавба эшикларини кенг очган, хатони эмас, ниятни; шаклни эмас, қалбни ҳукм қилувчи Меҳрибон ва Раҳмли Зот. Унинг адолати жазолашга эмас, ислоҳ қилишга йўналтирилган.

Диннинг Мақсади: Инсонни майда-чуйда маросимлар ва чексиз тақиқлар ботқоғига ботириш эмас. Аксинча, уни маънавий қулликдан озод қилиш, ақлини ишлатишга ундаш ва уни юксак ахлоқий мавжудотга — адолатли, ҳалол, меҳр-оқибатли ва виждонли инсонга айлантиришдир. Қуръон савол беришни фитна деб эмас, балки тафаккурнинг бошланиши деб билади.

Қонунчилик: Унинг қонунлари қаттиққўл ва мураккаб эмас, балки содда, ҳаётий ва инсонпарвардир. У "қийинлаштирманглар, осонлаштиринглар" тамойилига асосланади. Зино учун юз дарра жазоси белгиланган жойда, "ражм" (тошбўрон) каби инсоний ривоятларга ўрин йўқ, чунки Аллоҳнинг ҳукми устидан ҳеч кимнинг ҳукми ўтмайди.

II. Инсоний Қурувчиларнинг Чалкаш Қурмалари: РИВОЯТЧИЛИК

Худо Концепцияси: Меҳрибон Аллоҳ ўрнини инсонлар томонидан яратилган, майдакаш ва шафқатсиз "худо" эгаллайди. Мусиқа эшитган қулоққа қўрғошин қуядиган, расм чизганни энг оғир азобга гирифтор қиладиган, аёлларни иккинчи даражали махлуқ сифатида кўрадиган бу "худо" — Қуръондаги Аллоҳ эмас, балки муайян тарихий давр ва маданиятнинг маҳсулидир.

Диннинг Мақсади: Диннинг ўзаги бўлган ахлоқ ва адолат ўрнига, унинг пўстлоғи — соқолнинг узунлиги, шимнинг почаси, таҳоратни неча марта олиш каби шаклий элементлар биринчи ўринга чиқади. Тафаккур ва танқидий фикрлаш "бидъат" ва "залолат" деб тамғаланади, кўр-кўрона тақлид эса "тақво"нинг чўққиси деб улуғланади.

Қонунчилик: Ягона ва мукаммал манба — Қуръон ўрнига, минглаб бир-бирига зид, заиф ва ҳатто сохта ривоятлар диний ҳукмлар учун асос қилиб олинади. Бунинг натижасида Аллоҳнинг енгил дини инсонлар учун оғир юкка, машаққатли маросимлар тўпламига айлантирилади.

ПАЙҒАМБАР: ЛОЙИҲАНИНГ МУАЛЛИФИМИ ЁКИ СОДИҚ ЕТКАЗУВЧИ?

Энг катта ва энг хатарли янглишиш Муҳаммад (а.с.)нинг вазифасини нотўғри талқин қилишдан бошланади. У зот динга янги қонунлар қўшувчи, Қуръондаги "бўшлиқларни тўлдирувчи" иккинчи муаллиф эмас эдилар. У зотнинг вазифаси — Илоҳий Лойиҳани бир нуқтасини ҳам ўзгартирмай, омонат билан инсониятга етказиш эди.

Аллоҳ бу борада энг кескин огоҳлантиришни беради:

"Агар у (Пайғамбар) Бизнинг номимиздан баъзи сўзларни тўқиб чиқарганида, албатта, Биз уни қудрат билан ушлаган бўлардик. Сўнгра унинг шоҳ томирини кесиб ташлардик." (Ал-Ҳаққо: 44-46).

Пайғамбарга итоат қилиш — у зотга эргашиб янги дин яратиш эмас, балки у олиб келган Китобга сўзсиз итоат қилишдир. Унинг энг буюк ва боқий суннати — ривоятлар эмас, балки қиёматгача ҳимояланган Рисолати, яъни Қуръондир!

АҚЛ ИНҚИЛОБИ: ҚАЙТИШ ЭМАС, ЮКСАЛИШ!

Қуръонга қайтиш — бу ўтмишга қайтиш, 14 аср аввалги ҳаёт тарзини кўчириш дегани эмас. Бу — асрлар давомида тўпланиб қолган инсоний чалкашликлар ва маънавий занжирлардан озод бўлиб, диннинг соф ва универсал манбасига юксалишдир.

Эй ақлини таниган Инсон! МЕЪМОРГА ЮЗЛАНИНГ, ҚУРУВЧИЛАРГА ЭМАС.

Нажотингиз бирор шайх, мазҳаб ёки жамоатда эмас. Сизнинг ягона нажот манбангиз — Аллоҳ ва Унинг сўзидир. Орангиздаги барча воситачиларни олиб ташланг ва Яратувчингиз билан бевосита мулоқот қилинг.

АҚЛИНГИЗНИ ИЖАРАГА БЕРМАНГ

Аллоҳ сизга фикрлаш неъматини берди. "Ота-боболаримиз шундай қилган", "фалончи олим шундай деган" деган сўзлар сизни Аллоҳнинг Китобини ўрганишдан тўхтатиб қўймасин. Тақлид — ақлнинг ўлимидир.

ҚУРЪОННИ "МУҚАДДАС МУЗЕЙ ЭКСПОНАТИ" ЭМАС, ҲАЁТ ҚЎЛЛАНМАСИ СИФАТИДА ЎҚИНГ. Уни табаррук қилиб, баланд токчаларга қўйиш учун эмас, балки ҳар бир оятини тушуниш, тафаккур қилиш ва ҳаётингизга татбиқ этиш учун ўқинг.

ДИННИ ВИЖДОН ЭРКИНЛИГИГА АЙЛАНТИРИНГ, МАЖБУРИЯТЛАР ЮКИГА ЭМАС

Диннинг асл моҳияти — Аллоҳни севиш, инсонларга яхшилик қилиш ва адолатли бўлишдир. Агар сизнинг динингиз сизга оғирлик қилаётган бўлса, билингки, сиз Аллоҳнинг динига эмас, инсонлар ўйлаб топган қолипларга эргашмоқдасиз.

Танлов сизники: ёки асрлар давомида қурилган, зулматга етакловчи чалкаш лабиринтларда адашиб юришда давом этасиз, ёки Буюк Меъморнинг нурли ва мукаммал Лойиҳасига қайтиб, ҳақиқий маънавий озодликка эришасиз.

18.11.2025
Sho.95

Комментариев нет: